Potworniak jajnika należy do bardzo rzadkiego typu guza jajnika. Zazwyczaj nie daje żadnych objawów i wykrywany jest najczęściej przypadkowo podczas badań takich jak USG czy tomografia komputerowa. Duża część potworniaków nie zostaje nigdy zdiagnozowana.
Potworniak — skąd się bierze?
Potworniak może powstać w każdym miejscu naszego ciała jednak w przypadku kobiet są to najczęściej jajniki - 95% wszystkich przypadków. Przyczyny powstawania potworniaków nie są w pełni znane, ale podejrzewa się, że związane są z mutacjami genetycznymi i zaburzeniami w procesie różnicowania komórek. Potworniaki najczęściej występują u młodych kobiet między 20. a 30. rokiem życia.
Potworniak jajnika — rodzaje
Wyróżniamy dwa podstawowe typy potworniaków jajnika:
1. Potworniak dojrzały — który dzieli się na podtypy:
- potworniak dojrzały torbielowaty — jest to najczęstszy typ potworniaka jajnika. Wewnątrz guza mogą występować różne tkanki, takie jak skóra, kości, mięśnie, masy łoju czy tkanka nerwowa, a nawet zęby. Może osiągać spore rozmiary nawet do kilkunastu centymetrów. Najczęściej pojawia się na jajnikach, ale może również w innych miejscach takich jak kręgosłup, wątroba i pęcherz. Jego najczęstszą odmianą jest torbiel skórzasta, zwana dermoidem na jajniku. Z reguły są zmianami łagodnymi.
- potworniak lity dojrzały — jest rzadkim podtypem guza germinalnego, który może rozwijać się z komórek zarodkowych jajnika. Jednym z bardziej charakterystycznych podtypów potworniaka lity jest struma ovarii, który rozwija się z tkanki tarczycy zawartej w jajniku. Struma ovarii może wydzielać hormony tarczycy, co prowadzi do objawów nadczynności tarczycy, takich jak tachykardia, spadek masy ciała, nadmierne pocenie się i drżenie rąk. W większości przypadków potworniaki lity dojrzałe są łagodne, bardzo rzadko są złośliwe i przerzutowe.
2. Potworniak niedojrzały — jest to guz jajnika, który składa się z komórek, które nie przeszły normalnego procesu dojrzewania. Potworniak niedojrzały charakteryzuje się skrajnie niskim poziomem zróżnicowania, co oznacza, że jego komórki nie są w stanie wytworzyć konkretnych tkanek, a guz składa się z masy nieregularnie ułożonych komórek. Potworniak niedojrzały jest uznawany za nowotwór złośliwy, ponieważ jego komórki mają zdolność do szybkiego wzrostu i mogą dawać przerzuty do innych części ciała. Potworniak niedojrzały jest rzadkim nowotworem, ale stanowi około 20% wszystkich złośliwych zmian na jajniku u kobiet poniżej 20 roku życia.
Nowotwór ten może dawać przeżuty do węzłów chłonnych, otrzewnej, a nawet takich organów jak np. wątroba lub płuca.
Na samym dole artykułu znajdziecie zdjęcie pochodząc z konta instagramowego dr. Michała Strussa, pokazujące, jakie niesamowite formy może przybierać najczęstsza odmiana potworniaka dojrzałego tzw. torbiel skórzasta.
Jakie objawy daje potworniak?
Potworniaki często nie dają, żadnych objawów i z tego względu bardzo długo pozostają niewykryte. Istnieją jednak przypadki, kiedy ich obecność powoduje pewne objawy, uzależnione jest to od miejsca położenia, wielkości oraz tkanki, z której są zbudowane.
Potworniak umiejscowiony w jajniku najczęściej objawia się poprzez:
- ból w podbrzuszu i obrębie brzucha
- uczucie pełności w brzuchu
- krwawienia międzymiesiączkowe
- zaparcia
- częste oddawanie moczu
- niestrawność, nudności i wymioty
Potworniak niedojrzały a pozytywny wynik testu ciążowego
Potworniak niedojrzały może wydzielać hormon gonadotropinę kosmówkową (HCG). Jest to hormon, charakterystyczny dla okresu ciąży, ponieważ jest wytwarzany przez kosmki łożyska. W przypadku, gdy kobieta choruje na ten rodzaj nowotworu, może to prowadzić do wyniku fałszywie pozytywnego w testach ciążowych, ponieważ HCG jest wykrywany w krwi i moczu ciężarnej kobiety.
Potworniak jajnika – leczenie
Leczenie potworniaka jajnika zależy od wielkości i rodzaju guza, jego stopnia zaawansowania oraz od ogólnego stanu zdrowia pacjenta. Potworniaki dojrzałe są zwykle łagodne i łatwe do wyleczenia, podczas gdy potworniaki niedojrzałe mogą być bardziej agresywne. Najważniejszym celem leczenia jest usunięcie guza z jak największą dokładnością, aby zapobiec jego rozprzestrzenianiu się do innych części ciała. Chirurgiczne usunięcie guza jest zwykle pierwszym krokiem w leczeniu potworniaka jajnika. W przypadku potworniaków niedojrzałych zwykle konieczna jest także chemioterapia lub radioterapia.
W przypadku usuwania potworniaków najbardziej preferowany jest zabieg wykonywany techniką laparoskopową. Największymi zaletami tego rozwiązania jest krótki czas trwania zabiegu, niewielkie blizny i szybka rekonwalescencja pacjentki. Usunięta tkanka zostaje poddana badaniom histopatologicznym. Jeśli guz jest łagodny, żadne dodatkowe leczenie nie jest wtedy potrzebne. W przypadku potworniaka niedojrzałego może być wymagane usunięcie jajnika, a w przypadku kobiet po menopauzie całkowite wycięcie macicy z przydatkami.
Niestety potworniaki nawet po chirurgicznym usunięciu mogą odrosnąć na nowo, dlatego po usunięciu potworniaka zaleca się regularne kontrole lekarskie i wykonywanie badań obrazowych.
Potworniak na jajniku jak wygląda
Doktor Michał Struss ginekolog z Oddziału Klinicznego Endokrynologii Ginekologicznej i Ginekologii Szpitala Uniwersyteckiego w Krakowie opublikował na Instagramie zdjęcie, które zostało wykonane podczas zabiegu usunięcia potworniaka.
Na zdjęciu widzicie jedną z najczęstszych odmian potworniaka dojrzałego tzw. torbiel skórzasta. Torbiel skórzasta zawiera w pełni ukształtowane włosy, gruczoły łojowe wydzielające łój naskórkowy, gruczoły potowe, a niekiedy także zdeformowane zęby. Uwierzcie, że guz jajnika zawierającą w pełni ukształtowane włosy to spektakularny widok w trakcie zabiegu.
Przeczytaj także:
Komentarze (0)
Wysyłając komentarz akceptujesz regulamin serwisu. Zgodnie z art. 24 ust. 1 pkt 3 i 4 ustawy o ochronie danych osobowych, podanie danych jest dobrowolne, Użytkownikowi przysługuje prawo dostępu do treści swoich danych i ich poprawiania. Jak to zrobić dowiesz się w zakładce polityka prywatności.